|
Klerikė
tė martirizuar
Dom Zef BICI
Lindi mė 1920. Studioi nė Seminarin e Jezuitėve nė
Shkodėr, nė vitin 1944 mori pjesė nė dramėn "Kėshtjella
e Alkaxarit", pjesė qė demaskonte krimet komuniste nė
Spanjė, vėnė nė skenė prej Dom Pjetėr Grudės. Qė prej
vitit 1956 qe Ordinar i Dioēezit tė Durrėsit, shėrbeu nė
famullinė e Tiranės deri nė vitin 1965, vit nė tė cilin
u arrestua por u lirua mbas njė viti. Arrestohet pėrsėri
nė vitin 1967 kur u mbyllėn kishat dhe nė vitin 1968 u
pushkatua nėn akuzėn "agjent i Vatikanit"
Dom Anton ZOGAJ
Ai lindi nė Kthellė tė Mirditės, por u rrit nė Kosovė
(Gjakovė). Mbaroi seminarin Papnuer nė Shkodėr (1920). U
diplomua pėr filozofi nė Trauning (Austri). U shugurua
meshtar mė 26.4.1932. Pėr meritat e tij e emėruan
Sekretar pranė Ipeshkėvisė sė Durrėsit. Shėrbeu me njė
devocion e besnikėri tė veēantė. Nė vitin 1945
komunistėt e arrestuan dhe e torturuan mizorisht. Dom
Anton Zogajn e pushkatuan mė 31.12.1946, nė Porto Romano.
Pranė bregut tė detit tė cilin ai e donte aq shumė.
Ishtė Nata e Vitit tė Ri...
Dom Mark GJANI
U arrestua kryesisht se ishte besnik i Imzot Frano
Gjinit.
Ka lindė mė 1909 nė Mirditėn kreshnike. Mėsimet e para i
kreu nė vendlindje, tė mesmen nė seminarin Papnuer tė
Shkodrės, ndėrsa tė lartėn pėr teologji nė Gjenovė
(Itali) ku u shugurue edhe meshtar. Ka shėrbyer si
famullitar i Oroshit nė Abacinė e Mirditės. Arrestohet
nė fillim tė vitit 1945, sipas tė thėnave atė e ēuan nė
Shpal tė Mirditės, ku vuajti shumė tortura dhe dha
shpirt nė qelitė e sigurimit nė vitin 1945. Kufoma e tij
u tėrhoq me karrocė rrugėve te Mirditės nga "antinjerėzit"
e sistemit gjakatar komunist.
Dom Mark BICAJ
Malet e Mirditės e kishin pajisur me shkathtėsinė e
zogjve dhe bukurinė e luleve tė pranverės. Seminari
Papnuer i Shkodrės i dha fisnikėrinė e shpirtit kristian.
Padova e Shėn Ndoit i lidhi pėrgjithmonė besėn me
Krishtin. Shugurohet meshtar nė vitin 1936. Ishte vetėm
njė vjeē kur Shqipėria fitoi pavarsinė. Si bir i
devotshėm i dha gjithēka Mirditės. Nė moshėn 37-vjeēare
e arrestojnė dhe vdes nė burgun e Shkodrės prej
torturave monstruoze e antinjerzore. Mirdita do ta
kujtojė gjithnjė si shembull tė martirizimit.
Dom Anton DOĒI
Si tė gjithė bijve tė Mirditės, qė zoti u kishte falė
frymėn e apostullimit, Seminari Papnuer i Shkodrės i
fali Dom Anton Doēit kulturėn e krishterė. Arrestohet nė
vitet e para tė Diktaturės komuniste, kur nuk ishte mė
shumė se 30-vjeē. Faji i tij i vetėm ishte se biri i
Mirditės kishte mbajt ndezun fjalėn e Zotit dhe tė
atdhedashurisė. E ēuan nė kampe tė ndryshme qė nga kampi
Ballshit deri tek kampi - krematorium i Zejmenit. Vdes
nė kampin e Zejmenit rreth viteve 60, si pasojė e
keqtrajtimeve ē'njerzėore. Vdiq nė moshėn 40-vjeēare
mbas 10 vjetėsh nėpėr kampet e diktaturės komuniste.
Dom Rrok FRISKU
Qe bir i Mirditės kreshnike, i Oroshit qė i dha vendit
aq burra tė ditur. Lindi me 1900. Mėsimet e para dhe tė
mesme i kreu nė Shkodėr, tė lartėn nė Itali , ku u
shugurue prift. Shėrbeu me njė devocion tė madh nė zona
tė ndryshme Veriore. Pastaj Komunistėt e arrestuan. Vdiq
nė burg aty rreth vitit 1956. Nė kėtė mėnyrė i'u shtua
dhe njė martir fesė Mirditės dhe Atdheut.
Dom Nikoll LASKAJ
Kur u burgos nė vitin 1946, ishte nė kulmin e
veprimtarisė meshtare. I dha gjithēka Mirditės sė tij tė
shtrenjtė, deri sa nė moshėn 50-vjeēare, komunistėt e
ndanė pėrgjithmonė prej saj. Akuza:- Ushtar i Krishtit
qė lufton antinjeriun.
Trup shkurtėr dhe i dobėt fizikisht, por shpirti i tij
ishte i frymėzuar me zjarrin e martirizimit dhe
dashurisė pėr njeriun. Pėr ata qė e njohėn ai rritet
gjithnjė si personifikim i mendjes sė hollė nė urtėsinė
Mirditore. U lind nė vitin 1898 nė njė familje me
tradita besimi dhe trimėrie. Vdiq nė kampin e Bedenit.
Vėllezėrit e tij, nė mes tė terrorit, arritėn t'i marrin
eshtrat e tij dhe ti kthejnė nė Mirditėn e tij tė
dashur.
Imzot Vinēenc PRENUSHI
Ipeshkėv i Durrėsit, Poet i ambėl i cili, si u burgos e
u torturua sepse nuk pranoi ta shkėpuste Kishėn
shqiptare nga Selia Shenjte; dha shpirt me 19 mars 1949
nė birucė tė burgut, i shtrirė nė dheun e lagėsht, tė
ftoftė, kambėzdathė, si Shėn Fraēesku, bir i tė cilit
ishte!
Imzot Frano GJINI
Ipeshkėv, martirizimi i tė cilit ia kaloi ēdo fantazie
kriminale njerėzore: i papėrkulun para torturave, si nuk
pranoi ta shkėpusė Kishėn nga Papa, u dėnua me vdekje e
u pushkatua mė 11 mars 1948 .
Imzot Jul BONATI
Meshtari i madh intelektual, mbasi u mbyll, pėr torturė,
nė ēmendinė e si provoi tmerre tė pandigjueme ndėr qeli
tė ndryshme, nga Vlora nė Durrės, vdiq nė burgun e
Durrėsit, pranė Imzot Prenushit, i cili i jepte shejtėn
pėr shtegtimin e fundit: Vojimin.
Dom Alfons TRACKI
Prifti gjerman, ma shqiptar se shqiptarėt, bir i
Breslaut, u torturua dhe u pushkatua mė 25 qershor 1946,
nė moshėn 50 vjeē.
Dom Anton MUZAJ
U torturua nė mėnyrė ēnjerėzore, vetėm sepse nuk pranoi
me mohue fenė: si i thyen kambė e duer, e liruen prej
burgut dhe e nisėn nė shtėpi, ku vdiq mes dhimbjeve tė
tmerrshme mbas pak ditėsh, nė moshėn 29 vjeēare.
Dom Anton ZOGAJ
Famullitar i Durrėsit, sekretar i Imzot Prennushit,
meshtar jashtzakonisht i pėrgatitur nė tė gjitha
drejtimet, u burgos e u torturue mizorisht. E lanė tė
mbyllun disa ditė nė njė banjė, nė sa priste ditėn e
pushkatimit: 31 dhjetorin e 1946.
Dom Dedė MAĒAJ
I akuzuar si spiun i Vatikanit, u torturue, u gjykua dhe
u pushkatua pėr rezistencėn e tij heroike fetare nė
moshėn 27 vjeē.
Dom Dedė MALAJ
Mbet i paharruar nė kujtesėn e popullit pėr mbrojtjen
heroike qė i bĆ¢ni fesė sė krishtĆŖnė nė gjyqin e
organizuar kundėr tij, qė e dėnoi me vdekje. U pushkatua
nė breg tė Liqenit tė Shkodrės mė 12 maj 1959. Ishte 39
vjeē.
Dom Dedė PLANI
Dha shpirt nė spital mė 30 prill 1949, mbasi nuk pranoi
asnjė akuzė e u bĆ¢ni ballė heroikisht torturave mizore.
Dom Ejėll DEDA
Famullitar i Bushatit, i arrestuar vetėm pse ishte
prift, vdiq mė 12 maj 1948 nė spitalin e burgut, mbas
torturash ēnjerėzore.
Dom Jak BUSHATI
E akuzuan se ndihmonte diversantat, se bânte agjitacion
e propagandė: pretekste tė cilat ēuan nė pushkatimin pa
gjyq mė 12 shkurt 1949;
Papa Josif MIHALI
Njeri i Zotit, arrestuar e torturuar pa asnjė akuzė, u
mbyt nė baltė pėr sė gjalli nė kampin e shfarosjes, nė
Maliq.
Dom Zef MAKSEN
Meshtar gjerman, pushkatuar me 1946, duke shqiptue
fjalėt: "Des i lumtun, tue mendue se do tė kujtohem prej
shqiptarėve si meshtar i fesė sė Krishtit".
Dom Lazėr SHANTOJA
Meshtar i ndritun, njeri i kulturės, i letėrsisė e i
artit, u masakrue deri nė atė gradė, sa vetė e ama tė
kėrkonte prej komunistave me e pushkatue njė orė e ma
parė, gja qė s'munguen me e ba nė fushat e shkreta tė
Tiranės... ishte nė moshėn 54 vjeē.
Dom Lekė SIRDANI
Personalitet i shquar i Kishės katolike: prift, patriot,
shkrimtar. U torturua mizorisht dhe u mbyt pėr sė gjalli
nė njė gropė ujnash tė zeza.
Dom Luigj PRENDUSHI
U arrestue, u torturue dhe u pushkatue si spiun i
Vatikanit mė 24 janar 1947.
Dom Marin SHKURTI
I shuguruem meshtar mė 1961, shėrbeu pak kohė nė Kishėn
me dyer tė hapuna e shumė nė atė tė heshtimit: guxoi ta
vijojė heroikisht shėrbimin meshtrak nė kohėn e
terrorit. U arrestua, prandej, u torturua e u pushkatua
nė vitin 1969.
Dom Mikel BELTOJA
U pushkatua mė 10 shkurt 1974, mbasi mbrojti heroikisht
e haptas idealet e veta fetare nė gjyqin qė iu ba pas
gjashtė muaj torturash, i cili e dėnoi me vdekje.
Dom Ndoc SUMA
Vdiq 2 vjet mbasi ishte lirue, i shkatėrruem, nga burgu,
ku u torturua me akuza pėr tė cilat thoshte: "Vetėm kur
dola nė gjyq e mora vesht pse isha arrestue".
Dom Ndre ZADEJA
Prift e poet, pushkatue pa gjyq nė qytetin e Shkodrės,
tue u ba martiri i parė, viktimė e diktaturės komuniste.
Dom Pjetėr CUNI
Prift vdekė i varun me kokė poshtė mbi gropėn e zezė.
Dom Shtjefėn Kurti:
prift, pushkatua para banorėve tė Gurėzit. Sigurimi e
akuzoi se deshi tė helmonte popullin me furrat e bukės.
Atė Bernardin PALAJ
Frat e poet i madh, do tė vdiste ne Kuvendin e
Franēeskanėve nė Shkodėr, shndėrrue nė burg pėr 700
vetė. Nėn torturat e Sigurimit mori tetanozin. Qe
mbledhėsi i parė i Eposit tė Kreshnikėve, mitolog i
shquem, por edhe muzikant e pjanist i talentuem.
Atė Ciprian NIKA
Franēeskan, vdiq nėn akuzėn e randė e shpifėse se kishte
mshehė armė nė elterin e Shėna Ndout, nė Kishėn
franēeskane tė Gjuhadolit.
Atė Gaspėr SUMA
Rregulltar, pinjoll i njė familje qė u shua nga
komunistat, u arrestue me 1947 dhe vdiq nė burg.
Atė Gjon SHLLAKU
Frati i madh filozof, u pushkatue sė bashkut me jezuitėt
Atė Gjovani Fausti e At Daniel Dajani si dhe me
seminaristin Mark Ēuni, nė fillimet e masakres komuniste
kundėr klerit katolik. U akuzuan pėr "tentativė
arratisje" dhe pėr formimin e Partisė Demokristiane. Qė
tė katėrtėve shteti shqiptar u ka dhĆ¢nė dekoratėn
"Martir i Demokracisė".
Atė Karl SERREQI
Frati qė nuk pranoi me kallėxue rrėfimin e njė tė
plagosuni nė ndeshjet me komunistat nė mal, e kaloi
jetėn burgjeve. Vdiq nė Burrel mė 4 prill 1954.
Atė Mati PRENDUSHI
Frati qė mori pjesė nė ngritjen e flamurit ne Deēiq, u
pėrndoq dhe u fal nga krajl Nikolla e nga mbreti Zog,
por u dėnue me vdekje nga i ashtuquejtuni "gjyq"
komunist. Nuk i dihet as vorri.
Atė Serafin KODA
Frat franēeskan; dha shpirt mbasi hetuesat komunista,
tue mos u ngopė me torturat e zakonshme, ia xorėn
gėrgilacin me kthetra.
Vėlla Gjon PANTALIA
Jezuit; u arrestue ndėr tė parėt e vdiq nė spital, mbasi
vuajti tmerre tė papėrshkrueshme.
Fran MIRAKA, Qerim SADIKU e Gjelosh LULASHI
Tė rinj qė edukoheshin ndėr jezuitė; u vranė se deshtėn
Krishtin.
Rishtarja stigmatine Maria TUCI:
U mbyt e mbyllun nė thes, ku e kishin shti sė bashku me
njė dac, tė cilit i bijshin me shkop. Virgjin e martire,
vasha dha shpirt me mundime tė jashtėzakonshme.
At Luigj PALIQ dhe Dom Gjon GAZULLI
Janė tė vetmit martirė qė i takojnė kohės para
komunizmit. At Luigj Paliqi u vra me atentat nga serbėt,
ndėrsa dom Gjon Gazulli u var nga Zogu nė njė shesh tė
Shkodrės nė vitin 1927.
|