www.misioni.hr

Ushtroje trurin tėnd   Hyrje   Njė kohė tė gjatė ėshtė konsideruar se truri ka kapacitet tė pėrkufizuar dhe se aftėsitė tona tė mendjes (intelektit), deshėm ne apo nuk deshėm, me vite biejnė/shterren. Mirėpo, dhjetėvjeēari i fundit i shekullit njėzet i ka ndryshuar nė mėnyrė revolucionare njohuritė mbi trurin: jo vetėm qė nė trurin e shėndosh qelizat nervore nuk shterren/vdesin, por nė disa fusha tė trurit pėr ēdo ditė lindin tė reja! Pastaj vijojnė edhe shumė zbulime tė rėndėsishme: truri i njeriut ka aftėsi tė pakufizuara tė lidhjeve tė neuroneve (ėshtė bėrė qesharake krahasimi me maqinėn llogaritėse), pra edhe tė depozitimit tė informacioneve dhe, ēfarė ėshtė mė e rėndėsishmja – njeriu mundet ta ndryshojė me vetėdije strukturėn e trurit personal! Kėto njohuri edhe si bile janė qenėsore nė kėtė kohė informacionesh marramendėse nė tė cilėn po bėhet gjithnjė e mė e qartė se mund tė qėndrojnė vetėm ata qė janė nė gjendje shpejt t`i zotėrojnė dituritė e reja respektivisht – tė mėsojnė. Gjithnjė e mė shumė po i kushtohet vėmendje teknikave dhe strategjive qė ndihmojnė pėr tė zotėruar dituri tė reja, por edhe vetė trurin. Si do tė bėhemi tė suksesshėm nėse nuk e njohim organin qė u dirigjon tė gjitha organeve tjera dhe jetės sonė? Si do ta prėdorim nė mėnyrė cilėsore atė nėse nuk i njohim ligjshmėritė e tija? Dhe si mund tė presim prej tij qė tė na shėrbejė mirė nėse nuk e mbajmė atė nė formė? Nė kėtė mėnyrė ėshtė ardhur deri te njė varg ushtrimesh tė ndryshme qė e forcojnė trurin dhe rrisin aftėsitė mendore – nga ushtrimet logjike dhe ushtrimet e kujtesės (memories) deri te ushtrimet neurobike. Ushtrimet pėr tru veprojnė nė mėnyra tė ndryshme nė nivele tė ndryshme: disa nxisin punėn e tėrė trurit (zgjimi i pjesės sė djathtė tė trurit) dhe lidhjen e pjesėve; disa nxisin valė tė caktuara tė trurit qė janė optimale pėr punėn mentale (mė sė shpeshti alfa ritmi); disa me aktivizimin e shqisave dhe futjen e tė resė dhe jo tė zakonshmės aktivizojnė fusha tė ndryshme tė trurit; disa zhvillojnė pjesėn logjike – tė majtė etj., dhe kryesisht gjithēka vepron nė krijimin e neuroneve dhe lidhjeve tė neuroneve (qelizave nervore) tė reja dhe i shtyjnė neuronet nė prodhimin e neurotrofinėve – substancave (lėndė) natyrale ushqyese tė trurit. Si pasojė kanė rritjen e inteligjencės dhe nė pėrgjithėsi zhvillimin e aftėsive kognitive (njohėse), pėrmirėsimin e kujtesės, rritjen e kreativitetit dhe truri bėhet mė fleksibil dhe mė i shkathėt, dhe me kėtė edhe mė i gatshėm pėr ēfarėdo sfide mentale dhe jetėsore. Tema “Ushtroje trurin” do t`ju udhėzojė nė dituritė elementare mbi trurin, bazat e mjeshtrisė/shkrim-leximit mental dhe ju fton nė njė avanturė mallėngjyese tė zhvillimit tė aftėsive personale me praktikimin e ushtrimeve pėr tru. Ushtrimi i parė tashmė ėshtė i pėrgatitur!   Nė javėn tjetėr sėrish jemi nė kontakt me lekcione tė reja, deri atėherė pėrshėndetje!   In O.